QCVN 09:2013/BXD VỀ CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG HIỆU QUẢ


Tiêu chuẩn có ích? Vui lòng chia sẻ cho cộng đồng:

QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA

QCVN 09:2013/BXD

VỀ CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG HIỆU QUẢ
National Technical Regulation on Energy Efficiency Buildings

Lời nói đầu

QCVN 09:2013/BXD về “Các công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả” do Hội Môi trường Xây dựng Việt Nam soạn thảo, Vụ Khoa học Công nghệ và Môi trường trình duyệt, Bộ Xây dựng ban hành theo Thông tư số 15 /2013/TT-BXD ngày 26 tháng 9 năm 2013. Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia QCVN 09:2013/BXD thay thế Quy chuẩn Xây dựng Việt Nam QCXDVN 09:2005 “Các công trình xây dựng sử dụng năng lượng có hiệu quả” được ban hành theo Quyết định số 40/2005/QĐ-BXD ngày 17/11/2005 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng.

Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia QCVN 09:2013/BXD được sự tham gia nghiên cứu và góp ý của các chuyên gia quốc tế do các tổ chức quốc tế tài trợ, bao gồm: Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC – International Finance Corporation), Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID – United States Agency for International Development), Cục Năng lượng Đan Mạch (Vương Quốc Đan Mạch).

QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA

VỀ CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG HIỆU QUẢ

National Technical Regulation on Energy Efficiency Buildings

  1. QUY ĐỊNH CHUNG

1.1. Phạm vi điều chỉnh

1.1.1. Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia “Các công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả” quy định những yêu cầu kỹ thuật bắt buộc phải tuân thủ khi thiết kế, xây dựng mới hoặc cải tạo các công trình dân dụng (văn phòng, khách sạn, bệnh viện, trường học, thương mại, dịch vụ, chung cư) có tổng diện tích sàn từ 2500 m2 trở lên.

1.1.2. Những quy định trong quy chuẩn này được áp dụng cho:

1) Lớp vỏ công trình, ngoại trừ lớp vỏ của các không gian làm kho chứa hoặc nhà kho không sử dụng điều hòa;

2) Trang thiết bị trong công trình bao gồm:

  1. a) Hệ thống chiếu sáng nội thất;
  2. b) Hệ thống thông gió và điều hòa không khí;
  3. c) Thiết bị đun nước nóng;
  4. d) Thiết bị quản lý năng lượng;
  5. e) Thang máy và thang cuốn.

1.2. Đối tượng áp dụng

Quy chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật bắt buộc phải tuân thủ đối với mọi tổ chức, cá nhân có các hoạt động liên quan đến các các công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả.

1.3. Tài liệu viện dẫn

1) ARI 340/360 – Performance rating of commercial and industrial unitary air-conditioning and heat pump equipment.

2) ARI 365 – Performance rating of commercial and industrial unitary air-conditioning condensing units.

3) ARI 550/590-2003 – Performance rating of water-chilling packages using the vapor compression cycle.

4) ASHRAE 90.1-2001 – Standard 90.1-2001 (I-P Edition) — Energy Standard for Buildings Except Low-Rise Residential Buildings (IESNA cosponsored; ANSI approved; Continuous Maintenance Standard).

5) SHRAE 90.1-2004 – Energy Standard for Buildings Except Low-Rise Residential Buildings.

6) DIN 4702-1 – Boilers for central heating; terms, requirements, testing, marking.

7) ISO 6946:2007 – Building components and building element – Thermal resistance and thermal transmittance – Calculation method.

8) TCVN 298:2003 – Cấu kiện và các bộ phận của công trình- Nhiệt trở và độ truyền nhiệt- Phương pháp tính toán.

9) TCVN 6307:1997 – Hệ thống lạnh – Phương pháp thử .

10) TCVN 7830-1:2012 – Thiết bị điều hòa không khí – Phần 1: Hiệu suất năng lượng.

1.4. Giải thích từ ngữ

1.4.1. Thuật ngữ

1) Bộ phận tiết kiệm không khí làm mát: Bộ phận bao gồm các ống dẫn và bộ phận điều khiển tự động cho phép các quạt cung cấp không khí mát từ bên ngoài nhà vào trong nhà khi điều kiện thời tiết cho phép để giảm thiểu năng lượng tiêu thụ làm mát không khí hoặc không cần phải làm mát bằng máy.

2) Chi phí năng lượng cho công trình: Tổng toàn bộ các chi phí chi trả cho tiêu hao năng lượng hàng năm của công trình.

3) Chỉ số hiệu quả máy lạnh COP: Tỷ số giữa năng suất lạnh thu được so với công suất tiêu thụ điện đầu vào trên cùng một đơn vị đo, được kiểm tra theo tiêu chuẩn quốc gia hoặc theo điều kiện làm việc thiết kế. Giá trị COP được xác định để đánh giá hiệu quả năng lượng của máy điều hòa không khí chạy điện, làm mát ngưng tụ bằng không khí, bao gồm máy nén, dàn bay hơi, dàn ngưng tụ. Giá trị COP cũng được xác định để đánh giá hiệu quả năng lượng của máy sản xuất nước lạnh hợp khối (không bao gồm các bơm nước lạnh, bơm nước giải nhiệt ngưng tụ và các quạt của tháp giải nhiệt).

4) Chỉ số hiệu quả bơm nhiệt COP: Là tỷ số giữa năng suất nhiệt thu được so với công suất tiêu thụ điện đầu vào trên cùng đơn vị đo, tính cho toàn bộ hệ thống bơm nhiệt trong điều kiện làm việc theo thiết kế.

5) Chỉ số truyền nhiệt tổng OTTV: Tổng lượng nhiệt truyền vào nhà qua toàn bộ diện tích bề mặt của vỏ công trình bao gồm cả phần tường không trong suốt và cửa kính quy về cho 1m2 bề mặt ngoài của công trình, W/m2.

6) Diện tích sàn của một không gian nhà: Diện tích bề mặt nằm ngang của một không gian nhà xác định, được đo từ mặt trong của tường bao xung quanh hoặc tấm vách ngăn, tại cao độ của mặt phẳng làm việc (0,8m).

7) Hệ số giảm bức xạ do kết cấu che nắng: Tỷ lệ năng lượng bức xạ mặt trời xuyên qua cửa sổ vào phòng trong trường hợp có kết cấu che nắng bên ngoài cửa sổ, so với trường hợp cửa sổ không có kết cấu che nắng.

8) Hệ số tổng truyền nhiệt Uo: Là cường độ dòng nhiệt không đổi theo thời gian đi qua một đơn vị diện tích bề mặt của kết cấu bao che khi chênh lệch nhiệt độ của môi trường không khí 2 bên kết cấu là 1 K. Đơn vị đo: W/m2.K.

9) Tổng nhiệt trở Ro: Số nghịch đảo của hệ số tổng truyền nhiệt Uo: R0 = 1/Uo , đơn vị đo là m2.K/W.

10) Hiệu suất phát sáng của bóng đèn: là tỷ số giữa lượng quang thông của bóng đèn và công suất điện của đèn, tính bằng lumen/W.

11) Hiệu suất hệ thống thông gió-điều hòa không khí: tỷ lệ năng lượng đầu ra (năng lượng có ích tại thời điểm sử dụng) so với năng lượng đầu vào có cùng đơn vị đo cho một giai đoạn xác định, tính bằng số %.

12) Hiệu quả thu hồi nhiệt: Khả năng thu hồi nhiệt lạnh của các thiết bị ĐHKK, lò hơi…đem lại hiệu quả tiết kiệm năng lượng.

13) Hiệu suất sử dụng năng lượng hàng năm: tỷ lệ giữa năng lượng đầu ra và năng lượng đầu vào hàng năm của công trình hay của thiết bị.

14) Không gian điều hòa gián tiếp: một không gian khép kín trong công trình được làm mát gián tiếp (không được làm mát trực tiếp) và có sự truyền nhiệt từ không gian này đến các không gian điều hòa làm mát liền kề.

15) Mật độ công suất chiếu sáng (LPD): mật độ công suất chiếu sáng là tỷ số giữa công suất điện chiếu sáng và diện tích được chiếu sáng, W/m2.

16) Rơ le ánh sáng tự nhiên: thiết bị tự động mở hoặc ngắt năng lượng đầu vào cho chiếu sáng dùng điện đặt gần cửa sổ để vừa duy trì độ rọi thích hợp cho công việc, khi ánh sáng tự nhiên trực tiếp hoặc gián tiếp không bảo đảm hoặc đảm bảo độ rọi yêu cầu.

17) Rơ le điều nhiệt: Bộ thiết bị phản ứng tự động với nhiệt độ.

18) Vỏ công trình: vỏ công trình hay còn gọi là kết cấu bao che công trình, bao gồm tường không trong suốt hoặc trong suốt, cửa sổ, cửa đi, mái, cửa mái… tạo thành các không gian khép kín bên trong công trình.

1.4.2. Các ký hiệu, đơn vị đo và từ viết tắt

1) SHGC (Solar Heat Gain Coefficient) Hệ số hấp thụ nhiệt của kính, được công bố bởi nhà sản xuất hoặc được xác định theo các tiêu chuẩn hiện hành, không thứ nguyên. Trường hợp nhà sản xuất sử dụng hệ số che nắng SC thì SHGC = SC x 0,87;

2) SC Hệ số che nắng (Shading Coefficent).

3) T Nhiệt độ tuyệt đối K.

4) R0 Tổng nhiệt trở (số nghịch đảo của hệ số tổng truyền nhiệt U0) của kết cấu bao che – m2 K/W;

5) Uo Hệ số tổng truyền nhiệt (kể cả trao đổi nhiệt qua 2 lớp biên không khí 2 bên kết cấu), W/m2.K;

6) Uo,M Hệ số tổng truyền nhiệt của kết cấu mái, W/m2 K;

7) Uo,T Hệ số tổng truyền nhiệt của tường, W/m2 K;

8) AHU Bộ xử lý nhiệt ẩm không khí (Air Handling Unit);

9) ARI Viện nghiên cứu điều hòa không khí và lạnh Hoa Kỳ (Air-Conditioning and Refrigeration Institute);

10) ASHRAE Hiệp hội các kỹ sư điều hòa không khí, làm lạnh, sưởi ấm Hoa Kỳ (American Society of Heating, Refrigerating and Air – Conditioning Engineers);

11) BEF Hệ số hiệu suất chấn lưu của bóng đèn huỳnh quang (Ballast Efficacy Factor for Fluorescent lamps), %/W;

12) BF Hệ số chấn lưu (Ballast Factor), %;

13) COPlạnh Chỉ số hiệu quả máy lạnh (Coefficient of Performance) – Tỷ số giữa năng suất lạnh thu được so với công suất tiêu thụ điện đầu vào kW/kW;

14) COPnhiệt Chỉ số hiệu quả bơm nhiệt -Tỷ số giữa năng suất nhiệt thu được so với công suất tiêu thụ điện đầu vào kW/kW;

15) EER Chỉ số hiệu quả năng lượng (Energy Efficiency Ratio) của máy lạnh – điều hòa không khí – Tỷ số giữa năng suất lạnh thu được và công suất điện hiệu dụng, kW/kW;

16) FCU Dàn ống có quạt (Fan Coil Unit) – dàn trao đổi nhiệt gồm nhiều dãy ống trơn hoặc có cánh, chất mang nhiệt là nước lạnh hoặc nước nóng lưu thông bên trong các ống để cấp lạnh/nhiệt cho không khí do quạt thổi qua phục vụ mục đích làm mát/sưởi ấm cho gian phòng. FCU là thiết bị đầu cuối của hệ thống ĐHKK trung tâm nước với máy sản xuất nước lạnh chiller;

17) IEER Chỉ số hiệu quả năng lượng tổng hợp (Intergrated Energy Efficiency Ratio), kW/kW;

18) IPLV Chỉ số non tải tổng hợp (Intergrated Part Load Value) – được hiểu đầy đủ là Chỉ số hiệu quả năng lượng non tải tổng hợp; kW/kW;

19) OTTVT Chỉ số truyền nhiệt tổng qua tường – Cường độ dòng nhiệt trung bình truyền qua 1 m2 tường ngoài vào nhà (Overall Thermal Transfer Value), W/m2;

20) OTTVM Chỉ số truyền nhiệt tổng qua mái – Cường độ dòng nhiệt trung bình truyền qua 1 m2 kết cấu mái vào nhà ,W/m2;

21) PIC Chỉ số công suất (Power Input per Capacity) – Tỷ số giữa công suất điện tiêu thụ đo bằng kW và năng suất lạnh tính bằng RT (tôn lạnh), kW/RT;

22) VLT (Visible Light Transmission)- Hệ số xuyên ánh sáng của kính- biểu diễn tỉ lệ phần trăm của phần năng lượng ánh sáng xuyên qua kính so với phần năng lượng ánh sáng chiếu tới bề mặt kính, %;

23) VRV/VRF Hệ thống điều hòa không khí có lưu lượng môi chất lạnh thay đổi (Variable Refrigerant Volume / Flow);

24) VSD Bộ điều chỉnh tốc độ quay bằng cách thay đổi tần số nguồn điện – gọi tắt là bộ biến tần (Variable Speed Driver);

25) WWR Tỷ số diện tích cửa sổ – tường (Window to Wall Ratio), không thứ nguyên.

  1. QUY ĐỊNH KỸ THUẬT

2.1. Lớp vỏ công trình

2.1.1. Yêu cầu chung

Lớp vỏ công trình phải được thiết kế và xây dựng nhằm đảm bảo:

1) Thông thoáng tự nhiên khi các điều kiện khí hậu bên ngoài cho phép;

2) Đủ khả năng cách nhiệt và giảm thiểu gió lạnh;

3) Đủ khả năng chiếu sáng tự nhiên dưới các điều kiện cho phép thông thường, đồng thời giảm thiểu bức xạ mặt trời xâm nhập vào bên trong công trình;

4) Lựa chọn các vật liệu thích hợp làm tăng hiệu suất năng lượng cho công trình.

2.1.2. Yêu cầu đối với tường bao ngoài và mái công trình

1) Tất cả các tường bao ngoài công trình trên mặt đất (phần tường không trong suốt) phải có giá trị tổng truyền nhiệt lớn nhất Uo.max không lớn hơn hoặc giá trị tổng nhiệt trở nhỏ nhất Ro.min không nhỏ hơn giá trị xác định trong bảng 2.1.

Bảng 2.1. Yêu cầu nhiệt kỹ thuật đối với tường bao che bên ngoài

VùngCác hướng của mặt tườngUo.max, W/m2.KRo.min, m2.K/W
Tất cả các vùngTất cả các hướng1,800,56

2) Yêu cầu đối với mái bằng và mái có độ dốc dưới 15 độ:

Tất cả các loại mái nhà, bao gồm mái có lớp cách nhiệt, mái bằng kim loại và các loại mái khác phải có giá trị tổng truyền nhiệt Uo không lớn hơn hoặc giá trị tổng nhiệt trở Ro không nhỏ hơn giá trị xác định trong bảng 2.2.

Bảng 2.2. Yêu cầu nhiệt kỹ thuật đối với mái bằng

VùngUo.max, W/m2.KRo.min, m2.K/W
Tất cả các vùng1,001,00
Chú thích:

1) Mái được che nắng: Nếu hơn 90% bề mặt mái được che chắn bằng một lớp kết cấu che nắng cố định có thông gió thì không cần yêu cầu cách nhiệt cho mái đó. Lớp kết cấu che nắng phải cách bề mặt mái ít nhất 0,3 m thì mới được xem như là có thông gió giữa lớp mái và lớp che nắng cho mái (mái 2 lớp có tầng không khí đối lưu ở giữa).

2) Mái bằng vật liệu phản xạ: Có thể sử dụng trị số nhiệt trở Ro,min cho trong các bảng 2.2 nhân với hệ số 0,80 đối với mái được thiết kế bằng vật liệu phản xạ có độ phản xạ trong khoảng 0,70 ÷ 0,75 nhằm làm tăng độ phản xạ của bề mặt mái bên ngoài.

3) Mái có độ dốc từ 15 độ trở lên: có thể xác định tổng nhiệt trở tối thiểu hay hệ số tổng truyền nhiệt tối đa của mái bằng cách nhân các trị số Ro.min, Uo.max ở bảng 2.2 với hệ số 0,85 và 1,18 một cách tương ứng.

3) Diện tích cửa sổ và cửa mái

  1. a) Tổng diện tích cửa sổ trên mặt đứng cho hai loại cửa mở được và cửa gắn cố định theo chiều đứng phải đảm bảo thông thoáng và lấy ánh sáng tự nhiên.
  2. b) Chỉ số truyền nhiệt tổng của tường và mái phải đảm bảo:

– OTTVT của tường không vượt quá 60 W/m2;

– OTTVM của mái không vượt quá 25 W/m2.

  1. c) Giá trị OTTV được xác định theo các tiêu chuẩn và hướng dẫn kỹ thuật.

4) Thiết kế cửa sổ với kính có hệ số SHGC thích hợp thay thế cho việc xác định chỉ số OTTVT của tường nêu ở 2.1.2 – Điểm 3) – b). SHGC của kính phải nhỏ hơn hoặc bằng giá trị tối đa cho phép, đồng thời VLT của kính không được thấp hơn giá trị VLTmin cho trong bảng 2.3.

Bảng 2.3. Hệ số SHGC của kính phụ thuộc vào tỷ số WWR

WWR, %SHGCmax trên 8 hướng chínhVLTmin
BĐ hoặc TĐB, TB
hoặc ĐN, TN
N
200,900,800,860,900,70
300,640,580,630,700,70
400,500,460,490,560,60
500,400,380,400,450,55
600,330,320,340,390,50
700,270,270,290,330,45
800,230,230,250,280,40
900,200,200,210,250,35
1000,170,180,190,220,30
Chú thích:

1) Khi WWR không trùng với các trị số ghi ở cột 1 trong bảng 2.3 thì hệ số SHGC được nội suy tuyến tính theo 2 giá trị ứng với WWR trên và dưới liền kề;

2) Có thể chọn loại kính có trị số SHGC cao hơn so với trị số SHGC tra bảng với điều kiện phải lắp đặt kết cấu che nắng có hệ số A thích hợp, sao cho SHGC đã chọn nhỏ hơn hoặc bằng tích số của SHGC tra bảng nhân với hệ số A − xem thêm 2.1.2 – Điểm 5).

5) Trường hợp mặt đứng nhà có kết cấu che nắng, hệ số SHGC trong bảng 2.3 được phép điều chỉnh bằng cách nhân với hệ số A trong bảng 2.4 và 2.5.

Bảng 2.4. Hệ số A đối với kết cấu che nắng (KCCN) nằm ngang dài liên tục đặt sát mép trên cửa sổ hoặc đặt cách mép trên cửa sổ một khoảng cách d với d/H < 0,1

R=b/HTrên tường quay về 8 hướng chính
BĐB hoặc TBĐ hoặc TĐN hoặc TNN
0,101,231,111,091,141,20
0,201,431,231,191,281,39
0,301,561,351,301,451,39
0,401,641,471,411,591,39
0,501,691,591,541,751,39
0,601,751,691,641,891,39
0,701,791,821,752,001,39
0,801,821,891,852,131,39
0,901,852,001,962,221,39
1,001,852,082,082,271,39
Chú thích:

1) Các kích thước:

b – độ vươn xa của kết cấu mái che nắng;

H – chiều cao cửa sổ;

d – khoảng cách từ mép trên CS đến mép dưới của tấm che nắng;

b, d và H có cùng thứ nguyên của độ dài.

2) Áp dụng được cho trường hợp KCCN đặt cách mép trên CS một khoảng cách d với d/H ≤ 0,1 – sai số tính toán dưới 10%.

Bảng 2.5. Hệ số A đối với tấm che nắng thẳng đứng bề cao liên tục đặt sát cạnh bên cửa sổ hoặc cách cạnh bên cửa sổ một khoảng cách e với e/B <0,1

R=b/BTrên tường quay về 8 hướng chính
BĐB hoặc TBĐ hoặc TĐN hoặc TNN
0,101,251,061,011,091,11
0,201,521,121,031,191,19
0,301,751,191,051,321,22
0,401,821,281,061,451,25
0,501,851,371,091,641,28
0,601,851,471,101,821,30
0,701,891,591,121,961,30
0,801,891,691,142,131,30
0,901,891,821,162,221,30
1,001,891,961,182,331,30
Chú thích:

1) Các kích thước:

b – độ vươn xa của kết cấu che nắng đứng;

B – chiều rộng cửa sổ;

e – khoảng cách từ cạnh bên cửa số đến mặt trong của tấm che nắng đứng;

b, e và B có cùng thứ nguyên của độ dài.

2) Áp dụng được cho trường hợp tấm che nắng đứng đặt cách cạnh bên CS một khoảng cách e với e/B ≤ 0,1 – sai số tính toán dưới 10 %.

2.2. Thông gió và điều hòa không khí

2.2.1. Yêu cầu chung

1) Thông gió tự nhiên và thông gió nhân tạo

Đối với từng không gian cụ thể, hệ thống thông gió có thể là thông gió tự nhiên (thụ động) hoặc thông gió cưỡng bức (chủ động – thông gió nhân tạo hoặc thông gió cơ khí). Các hệ thống thông gió tự nhiên phải đáp ứng các yêu cầu trong điều 2.2.1 – Điểm 2).

2) Hệ thống thông gió tự nhiên

Các vùng không gian được xem là có thông gió tự nhiên nếu chúng thỏa mãn các yêu cầu sau:

  1. a) Các lỗ thông gió, cửa sổ có thể mở được ra bên ngoài với diện tích không nhỏ hơn 5% diện tích sàn. Người sử dụng dễ dàng tiếp cận được với các lỗ thông thoáng này;
  2. b) Phải có các lỗ thông gió có thể mở được phía trên trần nhà hoặc trên tường đối diện với nguồn gió từ bên ngoài. Các lỗ thông gió đó có tỷ lệ diện tích mở được không nhỏ hơn 5% so với diện tích sàn. Người sử dụng có thể tiếp cận dễ dàng các lỗ cửa thông gió này và chúng phải trực tiếp thông ra bên ngoài qua các lỗ mở có diện tích tương đương hoặc lớn hơn;
  3. c) Tổng diện tích các cửa thoát gió không nhỏ hơn tổng diện tích các cửa đón gió.

3) Hệ thống thông gió cơ khí

Các không gian không được thông gió tự nhiên phải được lắp đặt hệ thống thông gió cơ khí để cấp không khí từ bên ngoài tới mỗi không gian có người sử dụng thường xuyên qua hệ thống ống dẫn.

2.2.2. Yêu cầu đối với các hệ thống và thiết bị thông gió – điều hòa không khí

1) Yêu cầu chung:

  1. a) Hiệu suất thiết bị: thiết bị điều hòa không khí và máy sản xuất nước lạnh phải có các chỉ số hiệu quả COP tối thiểu tại các điều kiện đánh giá tiêu chuẩn và không nhỏ hơn các giá trị nêu trong các bảng sau:

– Bảng 2.6: dành cho các máy điều hòa không khí và dàn ngưng sử dụng điện năng;

– Bảng 2.7: dành cho các thiết bị sản xuất nước lạnh;

– Bảng 2.8a: dành cho thiết bị tháp giải nhiệt;

– Bảng 2.8b: dành cho thiết bị giàn ngưng.

Chú thích:

Ngoài chỉ số hiệu quả máy lạnh COP, thiết bị lạnh còn được đánh giá hiệu quả năng lượng bằng hệ số non tải tổng hợp IPLV và chỉ số hiệu quả năng lượng tổng hợp IEER.

  1. b) Bộ hẹn giờ tự động: các thiết bị sau đây phải có đồng hồ hẹn giờ hoặc các bộ điều khiển tự động đóng mở thiết bị theo thời gian xác định hoặc theo thông số cài đặt:

– Thiết bị sản xuất nước lạnh;

– Thiết bị cấp hơi nóng;

– Quạt của tháp giải nhiệt;

– Máy bơm có công suất bằng và lớn hơn 5 mã lực (3,7 kW).

  1. c) Cách nhiệt ống dẫn hệ thống cấp lạnh:

Các ống dẫn môi chất lạnh của máy lạnh và đường ống dẫn nước lạnh của hệ thống điều hòa không khí trung tâm phải có lớp cách nhiệt lớn hơn hoặc bằng chiều dày cách nhiệt trong bảng 2.9 và bảng 2.10.

Độ dày lớp cách nhiệt (mm) cho ở bảng 2.9 và bảng 2.10 được áp dụng cho vật liệu cách nhiệt có hệ số dẫn nhiệt trong khoảng 0,032 ÷ 0,04 W/m.K ở nhiệt độ trung bình 24oC. Độ dày cách nhiệt tối thiểu sẽ được tăng lên với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt lớn hơn 0,04 W/m.K hoặc có thể được giảm đi với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt nhỏ hơn 0,032 W/m.K.

Đối với vật liệu cách nhiệt có hệ số dẫn nhiệt nằm ngoài khoảng trị số đã nêu, độ dày tối thiểu (bmin) được xác định theo công thức sau:

trong đó:

bmin – độ dày tối thiểu của lớp cách nhiệt, mm;

r – bán kính thực tế bên ngoài của ống, mm;

b0 – độ dày lớp cách nhiệt liệt kê trong các bảng 2.9, 2.10 và 2.11 với các kích cỡ ống áp dụng, mm;

λ – hệ số dẫn nhiệt của vật liệu thay thế tại nhiệt độ áp dụng của chất lỏng, W/m.K.

  1. d) Cách nhiệt hệ thống ống cấp và hồi gió: các ống cấp và hồi gió phải có lớp cách nhiệt lớn hơn hoặc bằng chiều dày cách nhiệt trong bảng 2.11. Không yêu cầu cách nhiệt đối với ống gió thải.
  2. e) Kiểm tra và điều chỉnh: quạt hay máy bơm có công suất từ 5 mã lực (3,7 kW) trở lên phải điều chỉnh lưu lượng thiết kế của máy thông qua việc điều chỉnh số vòng quay bằng sử dụng bộ truyền đa tốc độ, động cơ hai tốc độ hoặc dùng biến tần (VSD). Hạn chế việc điều chỉnh lưu lượng của quạt và bơm bằng van tiết lưu.
  3. f) Điều khiển quạt tháp giải nhiệt : các tháp giải nhiệt với động cơ quạt có công suất từ 5 mã lực (3,7 kW) trở lên phải sử dụng bộ truyền đa tốc độ, động cơ hai tốc độ hoặc biến tần (VSD).
  4. g) Hệ thống làm lạnh nước bằng Chiller: Các hệ thống Điều hòa không khí trung tâm sử dụng nước lạnh phải được thiết kế với lưu lượng thay đổi bằng cách sử dụng bơm biến tần.
  5. h) Các tòa nhà sử dụng hệ thống điều hòa trung tâm phải có thiết bị thu hồi lạnh. Hiệu suất thu hồi lạnh của thiết bị tối thiểu là 50 %.

2) Yêu cầu bổ sung cho các hệ thống thông gió cơ khí và điều hòa không khí

Khi sử dụng hệ thống thông gió cơ khí và điều hòa không khí phải đáp ứng được các yêu cầu bổ sung sau:

  1. a) Cảm biến CO2: phải được lắp đặt để làm tăng lượng gió cấp vào các không gian với tiêu chuẩn diện tích thiết kế nhỏ hơn 3 m2/người.
  2. b) Thiết bị điều khiển hẹn giờ tự động: các quạt thông gió hoạt động không thường xuyên phải có các đồng hồ đo thời gian hoặc các thiết bị điều khiển tự động có thể xác định thời điểm và khoảng thời gian làm việc của chúng.
  3. c) Hàn ghép ống dẫn: các ống gió cấp và gió tuần hoàn phải đáp ứng được các yêu cầu

về ghép nối các ống dẫn gió và bảo ôn theo các quy định hiện hành.

Bảng 2.6. Chỉ số hiệu quả máy điều hòa không khí làm lạnh trực tiếp hoạt động bằng điện năng

Loại thiết bịNăng suất lạnhChỉ số hiệu quả COP tối thiểu của máy lạnh, kW/kWThủ tục kiểm tra
Máy điều hòa không khí 1 cụm2,30TCVN 7830:2012

TCVN 6307:1997

Máy điều hòa không khí

2 cụm

<4,5 kW2,60
≥ 4,5 kW và < 7,0 kW2,50
≥ 7,0 kW và <14,0 kW2,40
Máy điều hòa không khí giải nhiệt bằng không khí≥ 14 kW và <19 kW2,93TCVN 6307:1997

hoặc

ARI 210/240

≥ 19 kW và < 40 kW3,02ARI 340/360
≥ 40 kW và < 70 kW2,84
≥ 70 kW và < 117 kW2,78
≥ 117 kW2,70
Máy điều hòa không khí giải nhiệt bằng nước và bằng bay hơi nước< 19 kW3,35ARI 210/240
≥ 19 kW và < 40 kW3,37ARI 340/360
≥ 40 kW và < 70 kW3,32
≥ 70 kW2,70
Các cụm ngưng tụ giải nhiệt bằng không khí≥ 40 kW2,96ARI 365
Các cụm ngưng tụ giải nhiệt bằng nước hoặc bay hơi nước≥ 40 kW3,84
Chú thích:

1) Chỉ số hiệu quả máy lạnh: COP = Năng suất lạnh /Công suất điện tiêu thụ (kW/ kW);

2) Cụm ngưng tụ bao gồm máy nén và dàn ngưng;

3) Chỉ số hiệu quả máy lạnh tối thiểu cho trong Bảng được tính ở 100% năng suất lạnh. Để tính chỉ số hiệu quả máy lạnh vận hành trong thời gian 1 năm ARI 340/360 đưa ra công thức sau:

IEER = 0,020A + 0,617B + 0,238C + 0,125D (W/W)

trong đó:

IEER – Chỉ số hiệu quả năng lượng tổng hợp là chỉ số hiệu quả máy lạnh tính cho thời gian vận hành trong 1 năm theo các mức phụ tải,

A = EER – Chỉ số hiệu quả máy lạnh (W/W) ở 100 % công suất;

B = EER – Chỉ số hiệu quả máy lạnh (W/W) ở 75 % công suất;

C = EER – Chỉ số hiệu quả máy lạnh (W/W) ở 50 % công suất;

D = EER – Chỉ số hiệu quả máy lạnh (W/W) ở 25 % công suất;

Bảng 2.7. Chỉ số hiệu quả máy sản xuất nước lạnh (Máy làm lạnh nước-Chiller)

Loại thiết bịNăng suất lạnh

(kW)

Chỉ số hiệu quả máy lạnh COPMIN, kW/kWChỉ số tiêu thụ năng lượng

PICMAX, kW/RT

ĐiệnNhiệt
Chiller giải nhiệt bằng không khí – chạy điện bình ngưng gắn liền hoặc bình ngưng tách rờiTất cả các dải năng suất3,101,133
Chiller Piston giải nhiệt nước – chạy điệnTất cả các dải năng suất4,200,836
Chiller xoắn ốc và trục vít giải nhiệt nước – chạy điện< 5284,450,789
≥ 528 và < 10554,900,717
≥ 10555,500,639
Chiller ly tâm giải nhiệt nước – chạy điện< 5285,000,702
≥ 528 và < 10555,550,633
≥ 10556,100,576
Chiller hấp thụ giải nhiệt bằng không khí – 1 cấpTất cả các dải năng suất0,60 (*)5,860
Chiller hấp thụ giải nhiệt nước – 2 cấpTất cả các dải năng suất0,70 (*)5,022
Chiller hấp thụ – 2 cấp

Đốt gián tiếp

Tất cả các dải năng suất1,00 (*)3,516
Chiller hấp thụ – 2 cấp

Đốt trực tiếp

Tất cả các dải năng suất1,00 (*)3,516
Chú thích:

1) Nguồn: Tiêu chuẩn ASHRAE Std, 90,1-2001; ASHRAE Std, 90,1-2004;

2) (*) – Đối với máy lạnh hấp thụ COP = Năng suất lạnh/ Công suất nhiệt tiêu thụ;

– Chỉ số tiêu thụ điện : PIC = Công suất điện tiêu thụ / Năng suất lạnh tính bằng RT;

– Refrigerant Ton (RT): 1RT = 3,516 kW = 12000 Btu/h;

3) Để tính chỉ số hiệu quả làm lạnh của Chiller vận hành trong thời gian 1 năm ARI 550/590-2003 đã đưa ra công thức sau:

IPLV = 0,01A + 0,42B + 0,45C + 0,12D (kW/kW)

trong đó:

IPLV – Chỉ số hiệu quả non tải tổng hợp là chỉ số hiệu quả máy lạnh tính cho tổng thời gian vận hành trong năm theo các mức phụ tải;

A – Chỉ số COP (kW/kW) tính ở 100 % tải;

B – Chỉ số COP (kW/kW) tính ở 75 % tải;

C – Chỉ số COP (kW/kW) tính ở 50 % tải;

D – Chỉ số COP (kW/kW) tính ở 25 % tải,

Bảng 2.8a. Chỉ tiêu kỹ thuật đối với tháp giải nhiệt

Loại thiết bịPhạm vi năng suất lạnhĐiều kiện đánh giáThông số định mứcThủ tục kiểm tra
Lưu lượng nước qua thápLưu lượng nước bổ sungCông suất
Quạt gió
Tháp giải nhiệt quạt trục, quạt li tâmTất cả các năng suất lạnhNhiệt độ nước vào tháp: 370C Nhiệt độ nước ra tháp: 32 0C Nhiệt độ không khí ướt: 27 0C13 l/phút, Tc1,0 ÷ 1,4 % Lưu lượng nước qua bình ngưng35 ÷ 40

W/Tc

CTI
Chú thích:

1) CTI: (Cooling Technology Institute) Viện công nghệ tháp giải nhiệt;

2) Tc: Ton Bình ngưng; Tc = RT x 1,25 = 3,516 x 1,25 = 4,395 kW.

Bảng 2.8b. Chỉ tiêu kỹ thuật đối với dàn ngưng

Loại thiết bịPhạm vi năng suất lạnhĐiều kiện đánh giáThông số định mứcThủ tục kiểm tra
Lưu lượng gióQuạt gióMáy nén
Dàn ngưng giải nhiệt bằng không khí bao gồm máy nén0,5÷500

RT

Nhiệt độ không khí đi vào: 350C17÷34 m3/phút RT75÷150 W/RT1,0÷1,3 kW/RTCTC
Dàn ngưng giải nhiệt bằng nước10÷1600 RTNhiệt độ nước vào: 29,4 0C

Nhiệt độ nước ra: 350C

Lưu lượng nước

9,08 ÷ 11,40 l/phút RT

CTC
Chú thích:

CTC – (Cooling Towers and Condensers) – Tháp giải nhiệt và bình ngưng.

HVAC Equations, Data and Rules of Thumb -2008 USA.

Bảng 2.9. Độ dày lớp cách nhiệt cho ống đồng dẫn môi chất lạnh

Đường kính ống đồng mmKhông gian có ĐHKK
Điều kiện áp dụng: t=26 ±2 oC, φ= 60 %
Nhiệt độ chất tải lạnh oC
2-18-30
Chiều dày cách nhiệt, mm
6÷1691919
19÷2591919
34÷5491925
66÷80131925
10525
Đường kính ống đồng mmKhông gian không có ĐHKK
Điều kiện áp dụng: t =26÷32 oC, φ = 85 %
Nhiệt độ chất tải lạnh oC
2-18-30
Chiều dày cách nhiệt, mm
6÷16253850
19÷25325050
34÷54325057
66÷80325064
10570
Đường kính ống đồng mmĐiều kiện áp dụng: t = 32÷37 oC, φ = 60 %
Nhiệt độ chất tải lạnh oC
2-18-30
Chiều dày cách nhiệt, mm
6÷16253850
19÷25325050
34÷54325064
66÷80325770
10576
Chú thích:

1) t – Nhiệt độ không khí bên ngoài, oC;

2) Chiều dày cách nhiệt ở trên áp dụng cho ống đồng dẫn chất tải lạnh (chất lỏng, môi chất lạnh);

3) Độ dày lớp cách nhiệt (mm) cho trong Bảng được dựa trên lớp cách nhiệt có hệ số dẫn nhiệt λ trong khoảng 0,032 ÷ 0,04 W/m.K ở nhiệt độ trung bình 24 0C. Độ dày cách nhiệt tối thiểu sẽ được tăng lên với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt lớn hơn 0,04W/mK hoặc có thể được giảm đi với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt nhỏ hơn 0,032W/m.K và được hiệu chỉnh theo công thức (2.1).

Bảng 2.10. Độ dày cách nhiệt cho ống dẫn nước lạnh

Đường kính ống thép mmKhông gian có ĐHKK
Điều kiện áp dụng: t=26 ±2oC, φ= 60%
Nhiệt độ nước lạnh oC
7÷12
Chiều dày cách nhiệt, mm
20÷5016
50÷7516
75÷15019
150÷25019
250÷60025
Đường kính ống thép mmKhông gian không có ĐHKK
Điều kiện áp dụng: t =26÷37 oC, φ = 85%
Nhiệt độ nước lạnh oC
7÷12
Chiều dày cách nhiệt, mm
20÷5025
50÷7525
75÷15030
150÷25030
250÷60038
Chú thích:

1) Đối với ống thép đường kính cho trong bảng là đường kính danh định (I,P,S-Iron pipe standard);

2) Chiều dày cách nhiệt cho ống thép được sử dụng cho cả ống nhựa PE, PPR, PN16, Đối với ống nhựa PE, PPR đường kính ghi trong bảng là đường kính ngoài;

3) Độ dày lớp cách nhiệt (mm) cho trong Bảng được dựa trên vật liệu cách nhiệt polime xốp

có cấu trúc ô kín, hệ số dẫn nhiệt λ trong khoảng 0,032 ÷ 0,04 W/m.K ở nhiệt độ trung bình 24oC. Độ dày cách nhiệt tối thiểu sẽ được tăng lên với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt lớn hơn 0,04 W/mK hoặc có thể được giảm đi với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt nhỏ hơn 0,032 W/m.K và được hiệu chỉnh theo công thức (2.1).

Bảng 2.11. Độ dày cách nhiệt cho ống gió

Không gian có ĐHKK
Điều kiện áp dụng: t=26 ±2oC, φ= 60%
Nhiệt độ ống gió lạnh, oC12÷16
Chiều dày cách nhiệt, mm15
Không gian không có ĐHKK
Điều kiện áp dụng: t =26÷37oC, φ = 85%
Nhiệt độ ống gió lạnh, oC12÷16
Chiều dày cách nhiệt, mm20
Chú thích:

Độ dày lớp cách nhiệt (mm) cho trong Bảng được dựa trên vật liệu cách nhiệt polime xốp có cấu trúc ô kín, hệ số dẫn nhiệt λ trong khoảng 0,032 ÷ 0,04 W/m.K ở nhiệt độ trung bình 24 0C. Độ dày cách nhiệt tối thiểu sẽ được tăng lên với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt lớn hơn 0,04 W/mK hoặc có thể được giảm đi với vật liệu có hệ số dẫn nhiệt nhỏ hơn 0,032 W/m.K và được hiệu chỉnh theo công thức (2.1).

Tiêu chuẩn có ích? Vui lòng chia sẻ cho cộng đồng: